مقدمه
عمان در سالهای اخیر به یکی از گزینههای مورد توجه برای زندگی، کار، سرمایهگذاری و راهاندازی کسبوکار در منطقه تبدیل شده است. موقعیت جغرافیایی مناسب، ثبات اقتصادی و سیاسی، زیرساختهای تجاری و سیاستهای جدید برای جذب سرمایهگذاران خارجی، باعث شده است که روشهای مختلفی برای اقامت اتباع خارجی در این کشور وجود داشته باشد.
نکته مهم این است که یک مسیر واحد ندارد و مناسبترین روش، بسته به هدف فرد، میزان سرمایه، شغل، وضعیت خانوادگی و مدت موردنظر برای اقامت متفاوت است.
در این مقاله، مهمترین روشهای اخذ اقامت عمان را بررسی میکنیم.
روشهای اصلی اخذ اقامت عمان
بهطور کلی، مهمترین مسیرهای اقامت در عمان عبارتاند از:
1. اقامت از طریق کار و استخدام
2. اقامت از طریق سرمایهگذاری و ثبت شرکت
3. اقامت طلایی عمان (Golden Residency)
4. اقامت از طریق خرید ملک در مناطق مجاز
5. اقامت خانوادگی و الحاق به خانواده
6. اقامت تحصیلی
7. برخی مسیرهای تخصصی و استثنایی اقامت
در ادامه هر یک از این روشها را بررسی میکنیم.
۱. اقامت عمان از طریق کار
یکی از رایجترین روشهای اقامت در عمان ، دریافت ویزای کاری از طریق یک کارفرمای عمانی است.
در این روش، کارفرما مسئولیت درخواست ویزای کار را بر عهده دارد و صدور ویزا مستلزم وجود مجوز کار مربوطه است. طبق اطلاعات رسمی پلیس سلطنتی عمان، ویزای کار معمولاً برای مدت دو سال اعتبار دارد و قابل تمدید است.
چه افرادی میتوانند از این روش استفاده کنند؟
افرادی که:
– از یک شرکت یا کارفرمای عمانی پیشنهاد شغلی دریافت کردهاند؛
– شرایط شغلی و تخصصی مورد نیاز را دارند؛
– برای شغل موردنظر مجوز کار صادر میشود؛
– شرایط سنی و سایر الزامات قانونی را داشته باشند.
نکته مهم این است که اقامت کاری به رابطه کاری فرد با کارفرما وابسته است و بنابراین این روش برای شخصی که قصد راهاندازی کسبوکار مستقل در عمان را دارد، لزوماً بهترین گزینه نیست.
۲. اقامت عمان از طریق سرمایهگذاری و ثبت شرکت
یکی از گزینههای مهم برای صاحبان کسبوکار و کارآفرینان، ورود به عمان از طریق سرمایهگذاری و ایجاد فعالیت تجاری است.
دولت عمان برای سرمایهگذاران خارجی امکان دریافت ویزای سرمایهگذاری را پیشبینی کرده است. در حال حاضر، سامانه رسمی دولت عمان صدور ویزای سرمایهگذاری پنجساله و دهساله را پیشبینی کرده و درخواست آن پس از احراز شرایط سرمایهگذاری از طریق وزارت تجارت، صنعت و ترویج سرمایهگذاری انجام میشود. حداقل سن متقاضی برای این ویزا ۲۱ سال اعلام شده است.
اما باید توجه داشت که صرف ثبت شرکت به معنی دریافت خودکار اقامت بلندمدت یا اقامت طلایی نیست. ساختار شرکت، میزان و نوع سرمایهگذاری، فعالیت اقتصادی، مجوزهای مربوطه و شرایط برنامه اقامتی باید بهصورت جداگانه بررسی شود.
بنابراین برای افرادی که قصد دارند در عمان:
– شرکت ثبت کنند؛
– فعالیت تجاری داشته باشند؛
– صادرات و واردات انجام دهند؛
– در حوزه خدمات یا تولید فعالیت کنند؛
– یا کسبوکار خود را به بازار عمان و منطقه توسعه دهند،
اقامت سرمایهگذاری میتواند یکی از مسیرهای قابل بررسی باشد.
۳. اقامت طلایی عمان؛ Golden Residency
یکی از مهمترین تغییرات سالهای اخیر در نظام اقامتی عمان، راهاندازی برنامه Golden Residency است.
بر اساس اطلاعات رسمی برنامه اقامت طلایی عمان، این برنامه برای سرمایهگذاران، صاحبان کسبوکار و کارآفرینانی طراحی شده که قصد ایجاد حضور بلندمدت در عمان را دارند و امکان دریافت اقامت ۱۰ ساله را فراهم میکند.
طبق اطلاعات رسمی Invest Oman، حداقل سرمایه موردنیاز برای این برنامه ۲۰۰ هزار ریال عمانی، معادل حدود ۵۲۰ هزار دلار آمریکا اعلام شده است و برنامه دارای هفت مسیر سرمایهگذاری است.
مسیرهای اصلی اقامت طلایی عمان
از جمله مسیرهای اعلامشده میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
۱. سرمایهگذاری یا تأسیس شرکت
سرمایهگذاری در یک شرکت ثبتشده در عمان میتواند یکی از مسیرهای واجد شرایط برای اقامت طلایی باشد.
۲. خرید ملک در مجتمعهای گردشگری یکپارچه
مالکیت برخی واحدهای ملکی واجد شرایط در Integrated Tourism Complexes یا همان مناطق گردشگری یکپارچه، یکی از مسیرهای برنامه اقامت طلایی است.
۳. خرید اوراق قرضه توسعه دولتی
سرمایهگذاری واجد شرایط در اوراق توسعه دولتی عمان نیز در چارچوب برنامه پیشبینی شده است.
۴. سرمایهگذاری در بورس مسقط
خرید اوراق بهادار و سهام واجد شرایط در بازار سرمایه عمان نیز از مسیرهای اعلامشده است.
۵. سپرده بانکی مدتدار
نگهداری سپرده مدتدار در یک بانک دارای مجوز در۸ عمان، با رعایت شرایط برنامه، یکی دیگر از مسیرهای اقامت طلایی است.
۶. ایجاد اشتغال برای شهروندان عمانی
افرادی که شرکتی ایجاد کنند که حداقل ۵۰ شهروند عمانی را استخدام کند نیز میتوانند در چارچوب شرایط برنامه واجد شرایط شوند.
۷. معرفی توسط شرکت واجد شرایط
در برخی شرایط، معرفی فرد توسط شرکتی که تحت قانون سرمایهگذاری سرمایه خارجی فعالیت میکند نیز میتواند یکی از مسیرهای برنامه باشد.
مزایای اقامت طلایی عمان
برنامه اقامت طلایی علاوه بر مدت طولانی اقامت، برای خانواده سرمایهگذار نیز مزایایی در نظر گرفته است. طبق اطلاعات رسمی Invest Oman، دارنده اقامت طلایی میتواند برای همسر و فرزندان خود نیز اقامت دریافت کند و محدودیت سنی معمول برای فرزندان در این چارچوب اعمال نمیشود.
۴. اقامت عمان از طریق خرید ملک
خرید ملک در عمان در شرایط خاص میتواند منجر به دریافت اقامت شود؛ اما یک تصور اشتباه رایج این است که خرید هر ملکی در هر نقطه از عمان بهطور خودکار باعث دریافت اقامت میشود.
بر اساس سرویس رسمی دولت عمان، مالک یک واحد مسکونی در یکی از Integrated Tourism Complexes (ITC) میتواند برای دریافت ویزای اقامت مالک ملک اقدام کند.
این اقامت در سرویس رسمی فعلی، دو ساله اعلام شده است.
بنابراین قبل از خرید ملک باید مواردی مانند:
– محل قرارگیری ملک؛
– نوع مالکیت؛
– وضعیت سند؛
– واجد شرایط بودن پروژه؛
– شرایط اقامت مرتبط با ملک؛
– امکان الحاق اعضای خانواده؛
بررسی شود.
همچنین این مسیر را باید از مسیر اقامت طلایی از طریق سرمایهگذاری ملکی تفکیک کرد؛ زیرا شرایط و الزامات این دو یکسان نیستند.
۵. اقامت از طریق الحاق خانواده
افرادی که در عمان دارای اقامت معتبر هستند، در شرایط مقرر میتوانند برای برخی اعضای خانواده خود درخواست اقامت کنند.
بر اساس سرویس رسمی دولت عمان، امکان دریافت اقامت الحاق خانواده برای همسر و فرزندان زیر ۲۱ سال پیشبینی شده است و این مسیر میتواند برای همراهی خانواده یک مقیم خارجی مورد استفاده قرار گیرد.
همچنین پلیس سلطنتی عمان شرایطی مانند اعتبار اقامت فرد اصلی و مدارک اثبات رابطه خانوادگی را مورد توجه قرار داده است.
در نتیجه، فردی که از طریق کار، سرمایهگذاری یا سایر مسیرهای قانونی در عمان اقامت دارد، میتواند در صورت احراز شرایط، برای اعضای خانواده خود نیز اقدام کند.
۶. اقامت عمان از طریق تحصیل
دانشجویان خارجی نیز میتوانند از طریق پذیرش در مؤسسات آموزشی واجد شرایط، برای ویزای تحصیلی عمان اقدام کنند.
طبق اطلاعات رسمی وزارت آموزش عالی عمان، درخواست ویزای تحصیلی توسط مؤسسه آموزشی انجام میشود و دانشجو باید مدرک ثبتنام و پذیرش خود را ارائه کند. ویزای تحصیلی بسته به شرایط میتواند برای یک تا دو سال صادر و در صورت ادامه تحصیل تمدید شود.
نکته مهم اینکه ویزای تحصیلی بهخودیخود مجوز اشتغال یا فعالیت تجاری مستقل محسوب نمیشود و دانشجو باید برای هرگونه فعالیت خارج از چارچوب ویزای خود، مقررات مربوطه را بررسی کند.
۷. اقامت برای نیروهای متخصص و استعدادهای خاص
عمان در کنار برنامههای سرمایهگذاری، در حال توسعه مسیرهای اقامتی برای استعدادها و افراد دارای توانمندیهای تخصصی نیز است.
پلتفرم رسمی اقامت عمان، علاوه بر Investor Residency، به Talent Residency نیز اشاره میکند. این مسیر برای جذب افراد دارای استعداد و تخصص در چارچوب برنامههای مورد تأیید دولت عمان طراحی شده است.
شرایط این مسیر بسته به نوع تخصص، سابقه، حوزه فعالیت و معیارهای مورد تأیید مراجع عمانی متفاوت است.
تفاوت اقامت سرمایهگذاری با اقامت طلایی عمان
یکی از مهمترین نکاتی که متقاضیان باید به آن توجه کنند، تفاوت میان Investor Visa و Golden Residency است.
اقامت سرمایهگذاری میتواند بر اساس احراز شرایط سرمایهگذاری و دریافت گواهی مربوطه صادر شود. دولت عمان در حال حاضر برای ویزای سرمایهگذاری، دورههای پنجساله و دهساله را اعلام کرده است.
در مقابل، Golden Residency یک برنامه مشخص اقامت بلندمدت است که مسیرهای سرمایهگذاری تعریفشده و شرایط مالی مشخص دارد.
بنابراین نمیتوان گفت:
«با هر ثبت شرکت در عمان، اقامت طلایی دریافت میشود.»
یا:
«هر خرید ملک در عمان، اقامت دهساله ایجاد میکند.»
نوع سرمایهگذاری و شرایط دقیق آن تعیینکننده است.
کدام روش اقامت عمان برای شما مناسبتر است؟
انتخاب روش اقامت باید بر اساس هدف متقاضی انجام شود.
هدف متقاضی| مسیر قابل بررسی
استخدام در عمان| اقامت کاری
راهاندازی کسبوکار| اقامت سرمایهگذاری
سرمایهگذاری بلندمدت| Golden Residency
خرید ملک واجد شرایط| اقامت مالک ملک
همراهی همسر و فرزندان| اقامت الحاق خانواده
تحصیل در عمان| اقامت تحصیلی
تخصص و استعداد ویژه| Talent Residency
آیا اقامت عمان به معنای تابعیت عمان است؟
خیر.
اقامت با تابعیت تفاوت اساسی دارد.
دریافت اقامت، حتی اقامت بلندمدت یا طلایی، به معنی دریافت تابعیت عمانی نیست. تابعیت موضوعی جداگانه است و شرایط و مقررات خاص خود را دارد.
بنابراین متقاضیان باید در زمان برنامهریزی مهاجرتی، میان سه مفهوم زیر تفاوت قائل شوند:
ویزا → اقامت → تابعیت
مدارک مورد نیاز برای اقامت عمان
مدارک بسته به روش انتخابی متفاوت است؛ اما معمولاً مواردی مانند:
– گذرنامه معتبر؛
– عکس شخصی؛
– مدارک سرمایهگذاری یا شرکت؛
– سند مالکیت در صورت استفاده از مسیر ملکی؛
– مدارک شغلی و مجوز کار؛
– مدارک تحصیلی و پذیرش دانشگاه؛
– مدارک اثبات رابطه خانوادگی؛
– گواهیهای پزشکی در موارد لازم؛
ممکن است مورد نیاز باشد.
همچنین پس از دریافت اقامت، اتباع خارجی مقیم عمان باید کارت اقامت دریافت کنند. پلیس سلطنتی عمان اعلام کرده است که هر تبعه خارجی مقیم عمان باید کارت اقامت داشته باشد.
جمعبندی
اقامت عمان میتواند از مسیرهای مختلفی مانند کار، سرمایهگذاری، ثبتت شرکت، اقامت طلایی، خرید ملک واجد شرایط، الحاق خانواده و تحصیل انجام شود.
با توجه به تفاوت شرایط هر مسیر، انتخاب روش مناسب باید قبل از هرگونه پرداخت یا سرمایهگذاری انجام شود.
برای یک کارآفرین ایرانی که هدف او فقط زندگی در عمان نیست و قصد راهاندازی کسبوکار، ثبت شرکت، تجارت، سرمایهگذاری یا ورود به بازار منطقه را دارد، بررسی مسیر سرمایهگذاری و ساختار تجاری اهمیت ویژهای دارد.
از طرف دیگر، برای شخصی که صرفاً به دنبال خرید ملک یا زندگی خانوادگی در عمان است، ممکن است مسیر ملکی یا الحاق خانواده مناسبتر باشد.
بنابراین بهترین روش اقامت عمان، روشی است که با هدف، بودجه، نوع فعالیت و برنامه بلندمدت متقاضی هماهنگ باشد.
«توجه: قوانین و شرایط ویزا و اقامت عمان ممکن است تغییر کند. مبالغ، مدت اعتبار و شرایط اعلامشده در این مقاله باید پیش از اقدام با آخرین مقررات و سامانههای رسمی عمان تطبیق داده شود.»
نویسنده
فاطمه مزرعه خطیری
پژوهشگر حقوق تجارت و سرمایهگذاری بینالملل
مدیرعامل مؤسسه حقوقی و داوری دادورزان عدالت تابناک
مؤلف کتب حقوقی
فعال و پژوهشگر حوزه تجارت و سرمایهگذاری ایران و عمان
دارای سابقه همکاری و فعالیت تخصصی در حوزه اتاق مشترک بازرگانی ایران و عمان